En Boy Oranı Hesaplama
Görsel veya videonun en-boy oranını bulun; oranı koruyarak yeni genişlik ya da yükseklik hesaplayın.
En boy oranı nedir?
En boy oranı (aspect ratio), bir görselin genişliğinin yüksekliğine oranıdır ve en:boy biçiminde yazılır. 1920×1080 bir görselin oranı 16:9’dur.
Oran, mutlak boyuttan bağımsızdır: 1920×1080, 1280×720 ve 3840×2160 görsellerin hepsi 16:9’dur. Bu yüzden bir görseli 16:9 bir alana yerleştirirken boşluk veya kırpma oluşmaz.
Oran nasıl bulunur?
Genişlik ve yükseklik, en büyük ortak bölenlerine (EBOB) bölünerek sadeleştirilir:
- 1920 ve 1080’in EBOB’u 120’dir.
- 1920 ÷ 120 = 16, 1080 ÷ 120 = 9 → 16:9
Oranı koruyarak boyutlandırma
Bir görseli orantısını bozmadan küçültmek veya büyütmek için:
- Yeni yükseklik = Yeni genişlik × (Eski yükseklik ÷ Eski genişlik)
- Yeni genişlik = Yeni yükseklik × (Eski genişlik ÷ Eski yükseklik)
1920×1080 bir görseli 1280 piksel genişliğe indirmek isterseniz: 1280 × (1080 ÷ 1920) = 720 piksel yükseklik olmalıdır. Farklı bir değer verirseniz görsel ezilir veya gerilir.
Yaygın oranlar ve kullanım alanları
- 16:9 — Televizyon, YouTube, monitör ve çoğu video içeriğin standardı.
- 4:3 — Eski televizyon ve monitörler, bazı fotoğraf makinesi modları, sunum slaytları.
- 21:9 — Ultra geniş monitörler ve sinema formatı.
- 1:1 — Kare. Sosyal medya gönderileri ve profil görselleri.
- 9:16 — Dikey video: Reels, Shorts, TikTok, hikâyeler.
- 3:2 — Klasik 35 mm fotoğraf oranı, çoğu DSLR ve aynasız fotoğraf makinesi.
- 16:10 — Bazı dizüstü ve profesyonel monitörler; 16:9’a göre dikeyde daha fazla alan verir.
Sosyal medya için pratik boyutlar
- Instagram gönderi: 1080×1080 (1:1) veya 1080×1350 (4:5)
- Instagram/TikTok dikey video: 1080×1920 (9:16)
- YouTube kapak görseli: 1280×720 (16:9)
- X (Twitter) gönderi görseli: 1600×900 (16:9)
- LinkedIn gönderi: 1200×627
- Web sitesi paylaşım görseli (Open Graph): 1200×630
Kırpma mı, boşluk mu?
Bir görseli farklı orana sahip bir alana yerleştirirken iki seçenek vardır ve ikisinin de bedeli farklıdır:
- Kırpma (cover): Görsel alanı tamamen doldurur, kenarlardan bir kısmı kesilir. Alan boş kalmaz ama içerik kaybı olur. Yüz ve metin içeren görsellerde risklidir.
- Sığdırma (contain): Görselin tamamı görünür, kenarlarda boşluk (letterbox) kalır. İçerik korunur ama alan verimsiz kullanılır.
Doğru çözüm, görseli hedef orana göre baştan çekmek veya tasarlamaktır. Önemli öğeleri merkeze yaklaştırmak, farklı oranlara uyum sağlamayı kolaylaştırır.
Büyütmenin sınırı
Oranı koruyarak küçültmek kayıpsızdır, ama büyütmek yeni bilgi üretmez. 640×360 bir görseli 1920×1080’e çıkarmak, var olan pikselleri esnetir ve bulanık sonuç verir. Baskı veya büyük ekran için her zaman yüksek çözünürlüklü kaynaktan başlayın.
Sıkça Sorulan Sorular
En boy oranı nasıl hesaplanır?
Genişlik ve yükseklik, en büyük ortak bölenlerine bölünerek sadeleştirilir. 1920 ve 1080 için EBOB 120’dir; ikisi de 120’ye bölününce 16:9 oranı çıkar.
Oranı bozmadan nasıl küçültürüm?
Yeni genişliği belirleyip eski oranla çarparsınız. 1920×1080 bir görseli 1280 genişliğe indirirken yükseklik 1280 × (1080÷1920) = 720 olmalıdır. Farklı bir değer görselin ezilmesine yol açar.
16:9 ile 4:3 arasındaki fark nedir?
16:9 geniş ekran formatıdır ve bugün televizyon, video ve monitörlerin standardıdır. 4:3 ise daha kare bir orandır; eski televizyonlarda, bazı fotoğraf makinesi modlarında ve sunum slaytlarında kullanılır.
Dikey video için hangi oran kullanılır?
9:16 kullanılır ve tipik boyutu 1080×1920’dir. Instagram Reels, YouTube Shorts, TikTok ve hikâye formatlarının tamamı bu orandadır.
Görselim neden kırpılıyor?
Görselin oranı yerleştirildiği alanın oranından farklı olduğu için. Alan tamamen doldurulacaksa kenarlardan kırpma yapılır. Bunu önlemek için görseli hedef orana göre hazırlamak veya önemli öğeleri merkeze yaklaştırmak gerekir.
Küçük görseli büyütünce neden bulanıklaşıyor?
Çünkü büyütme yeni ayrıntı üretmez, var olan pikselleri esnetir. 640×360 bir görsel 1920×1080’e çıkarıldığında her piksel dokuz kat alana yayılır. Baskı ve büyük ekran için yüksek çözünürlüklü kaynaktan başlamak gerekir.
Hesaplamalar 2026 yılı yasal oran ve tutarlarına göre yapılır (son güncelleme: 02.09.2026). Sonuçlar bilgilendirme amaçlıdır; resmî işlemlerde ilgili kurumun hesabı esas alınır.