Net Brüt Maaş Hesaplama 2026

Brüt maaştan net maaş nasıl hesaplanır?

Bordro, brüt ücretten sırayla dört kesinti yapılarak oluşur:

1. SGK işçi payı (%14): Brüt ücret üzerinden kesilir.
2. İşsizlik sigortası işçi payı (%1): Aynı matrah üzerinden.
3. Gelir vergisi: Brütten SGK kesintileri düşüldükten sonra kalan matrah üzerinden, artan oranlı tarifeye göre.
4. Damga vergisi: Brüt ücretin binde 7,59’u.

Bunlara ek olarak asgari ücret tutarına denk gelen gelir ve damga vergisi istisna edilir; yani her çalışan, maaşı ne olursa olsun asgari ücret kadarlık kısmın vergisini ödemez.

Neden her ay net maaşım azalıyor?

Bu, Türkiye’de bordronun en çok şaşırtan yanıdır ve bir hata değildir. Gelir vergisi kümülatif matrah üzerinden hesaplanır: yıl başından itibaren kazandığınız vergi matrahları toplanır ve bu toplam büyüdükçe üst vergi dilimine geçersiniz.

Ocak ayında %15 dilimindeyken, matrahınız birikip eşiği aştığında %20’ye, sonra %27’ye, %35’e ve %40’a kadar çıkabilirsiniz. Brüt maaşınız hiç değişmese de net maaşınız yıl içinde kademeli olarak düşer ve ocakta sıfırlanır.

Yüksek maaşlarda ocak ile aralık arasındaki net fark oldukça büyük olabilir. Bu yüzden “maaşım kaç” sorusunun tek bir cevabı yoktur; hangi ay olduğunu belirtmek gerekir. Yukarıdaki araç 12 ayın tamamını gösterir.

Peki neden bazı aylarda net maaşım bir anda ARTIYOR?

Tabloda bunu görmüş olabilirsiniz: net maaş ay ay düşerken bir ayda birden yükselir. Bu bir hata değildir.

Sebebi asgari ücret istisnasıdır. İstisna, asgari ücretlinin o ay ödeyeceği vergi kadardır — ve asgari ücretlinin kümülatif matrahı da yıl içinde büyüyüp üst dilime geçer. Asgari ücret referansı %15’ten %20’ye geçtiği ay, size uygulanan indirim de büyür ve net maaşınız bir miktar yükselir.

Yani yıl içinde iki karşıt kuvvet çalışır: sizin matrahınız büyüdükçe vergi artar, asgari ücret referansı dilim atladıkça indirim artar. Bu yüzden net maaş grafiği düz bir iniş değil, basamaklı bir eğridir.

2026 gelir vergisi tarifesi (ücret geliri)

• 190.000 ₺’ye kadar: %15
• 400.000 ₺’ye kadar olan kısım: %20
• 1.500.000 ₺’ye kadar olan kısım: %27
• 5.300.000 ₺’ye kadar olan kısım: %35
• Fazlası: %40

Önemli bir ayrıntı: üst dilime geçmek, tüm gelirinizin o oranla vergilendirilmesi anlamına gelmez. Yalnızca eşiği aşan kısım üst oranla vergilenir. “Zam aldım ama elime daha az geçti” durumu bu yüzden normal koşullarda oluşmaz.

SGK taban ve tavanı

SGK primleri sınırsız değildir. Prime esas kazanç, asgari ücret (taban) ile onun belirli bir katı olan tavan arasında kalır:

• Taban: 33.030,00 ₺
• Tavan: 297.270,00 ₺

Brüt maaşı tavanın üzerinde olan bir çalışandan, aşan kısım için SGK primi kesilmez. Bu yüzden çok yüksek maaşlarda SGK’nın toplam kesinti içindeki payı küçülür, gelir vergisinin payı büyür.

Asgari ücret vergi istisnası

2022’den bu yana tüm ücretlilere uygulanan bir düzenlemedir: maaşınızın asgari ücret kadarlık kısmına denk gelen gelir vergisi ve damga vergisi alınmaz. Bunun iki sonucu vardır:

• Asgari ücretli çalışanlar gelir vergisi ve damga vergisi ödemez.
• Daha yüksek maaşlılar da bu tutar kadar indirim alır; yani istisna herkese uygulanır, yalnızca asgari ücretliye değil.

Netten brüte hesaplama neden yaklaşık?

Netten brüte gitmek, doğrudan bir formülle çözülemez. Çünkü gelir vergisi kümülatif matraha bağlıdır ve matrah brütün kendisinden türer. Bu yüzden hesaplama ardışık yaklaştırmayla (deneyerek daraltma) yapılır.

Daha önemlisi: “net 60.000 ₺ maaş” tek bir brüte karşılık gelmez. Ocak ayında bu neti veren brüt, aralık ayında daha düşük net verir. İş görüşmelerinde net maaş konuşuluyorsa, hangi ay için geçerli olduğunu netleştirmek gerekir. Yukarıdaki araç netten brüte hesabı ocak ayı üzerinden yapar ve ardından 12 ayın tamamını gösterir.

Bordroda görünmeyen kalemler

Bu hesap, çıplak brüt ücret üzerinden yapılır. Gerçek bordronuzda ayrıca şunlar olabilir:

• Yemek ve yol yardımı: Belirli sınırlara kadar vergi ve SGK’dan istisnadır; sınırı aşan kısım vergilendirilir.
• AGİ: Asgari geçim indirimi, asgari ücret istisnası düzenlemesiyle birlikte yürürlükten kalkmıştır.
• Özel sağlık sigortası ve BES: Belirli sınırlar içinde matrahtan indirilebilir.
• İkramiye ve prim: Ödendiği ayın matrahına eklenir ve o ay sizi bir üst dilime taşıyabilir.
• İcra ve nafaka kesintileri: Nettden düşülür.

İşverene toplam maliyetinizi görmek için işveren maliyeti hesaplama aracına bakabilirsiniz.